Beskid Niski

W łemkowskiej krainie

Im wyżej, tym mniej śladów cywilizacji. Ta zastygła w czasie kraina wydaje się być nietknięta ludzką ręką. Świat idealny. Zimą wszystko przybiera formę okrągłychbiałych czap. Latem błękitne niebo i morze kolorów. Jesteśmy w Beskidzie Niskim.      

Beskid Niski to niewysokie góry. Mówi się, że to pasmo należy zwiedzać bardziej dołem, niż górą. Jest w tym trochę racji: malownicze łemkowskie wioski, drewniane cerkwie, zapomniane cmentarze, ukryte w lesie sakralne pomniki niekiedy potrafią dostarczyć więcej wrażeń, niż typowo górskie pejzaże. Dodajmy do tego tradycyjną łemkowską kuchnię,  ciszę i spokój okolicznych dolin, a okaże się, że nic więcej do szczęścia nam nie potrzeba.

Teren ten był kiedyś w większości zamieszkany przez ludność Łemkowską, a więc karpackich górali przybyłych tu z Bałkanów. Łemkowie słynęli ze swej gościnności, ale też niezależności – sami wytwarzali wszelkie niezbędne im do życia przedmioty użytkowe. Mieszkali w końcu w izolacji, w górskich wioskach, które były trudno dostępne i rzadko odwiedzane przez ludzi z zewnątrz. Łemkowie wytworzyli więc własną, odrębną kulturę, na którą składają się zwyczaje i wierzenia niespotykane nigdzie indziej.  Zaraz po wojnie wszystkich Łemków wysiedlono w ramach akcji Wisła na ziemie zachodnie. Część z nich wróciła, lecz większość ich wsi została już zburzona. 

Chodząc po tutejszych górach, możemy niespodziewanie natknąć się na pozostałości dawnej kultury: fundamenty domów zarośnięte krzakami, zdziczałe sady lub zapomniane cmentarze pośród lasów. Największą atrakcją turystyczną są jednak drewniane cerkwie; niektóre z nich nadal działają, część zamieniono na kościoły katolickie.  Najbardziej godna polecenia i jedna z najstarszych takich świątyń znajduje się w Kwiatoniu. To także jedna z niewielu cerkwi, po której oprowadzi nas przewodnik. Strzeliste wieżyczki kryte gontem, misterne zdobienia oraz wnętrza wypełnione freskami i prawosławnymi ikonami na długo pozostaną w pamięci. Dla interesujących się ludową kulturą niewątpliwą atrakcją będzie skansen łemkowski w Zyndranowej, gdzie można podziwiać tradycyjne stroje, narzędzia i przedmioty codziennego użytku. Warto także odwiedzić świetną (polecaną m. in. przez Roberta Makłowicza) łemkowską knajpę w Wysowej Zdrój. Nie zapominajmy także o tutejszych wodach leczniczych.

Znajdujemy się w samym sercu największego pasma górskiego w Polsce. Mimo potężnego obszaru jaki zajmuje ten łańcuch, nie jest to popularne miejsce wycieczek. W naszym przypadku to oczywiście nie wada, lecz zaleta – przecież w góry przyjechaliśmy po to, aby odpocząć od miejskiego zgiełku.

A więc jesteśmy w środku niczego. Zaśnieżona droga biegnąca między górami prowadzi donikąd: po drodze mija dwie niewielkie wioski, kilkanaście domów, stodoły, pastwiska i urywa się gdzieś w środku gór. Dalej jest już tylko las, a jeszcze dalej Słowacja. Ostatnim przyczółkiem cywilizacji jest stadnina koni huculskich, które latem pasą się na rozległych polanach okalających najwyższy szczyt Beskidu Niskiego: Lackową (997 m n.p.m.). Wspinamy się powoli szeroką drogą prowadzącą do niewielkiej słowackiej wioski, by na grani odnaleźć ścieżkę odbijającą w lewo, na szczyt. Robi się coraz bardziej stromo, coraz bardziej cicho i śnieżnie. Po drodze, gdy sforsujemy już najbardziej strome podejście, odwracamy się, by spojrzeć na zaśnieżone górskie szczyty błyszczące  wśród mgieł. Na dalszym planie majaczą Tatry. Wieje lekki wiatr i świeci słońce. Idziemy dalej w stronę szczytu, brodząc po kolana w śniegu. Na górze widoku już nie będzie, będą tylko zaśnieżone drzewa i wiatr. Pewnie nie jest to wyprawa dla każdego. Dla miłośników mniej ekstremalnych aktywności pozostają wspomniane wcześniej atrakcje i Piołunówka w łemkowskiej knajpie na deser.  Ale czy nie warto spróbować?

Wszystkie pola:

array(19) { ["key_words"]=> string(9) "Łemkowie" ["meta_title"]=> string(111) "W łemkowskiej krainie - Łemkowie, Kultura Łemków, Atrakcje turystyczne, Beskid Niski, Podróże, Veturo.pl" ["meta_desc"]=> string(179) "Łemkowie tworzyli własną odrębną kulturę, na którą składają się zwyczaje i wierzenia niespotykane nigdzie indziej. Dowiedz się więcej o kulturze Łemków na veturo.pl" ["watermark"]=> string(0) "" ["interesting_places"]=> string(30) "Beskidy - atrakcje turystyczne" ["author"]=> string(21) "Bartosz Wrześniewski" ["latlng"]=> array(3) { ["address"]=> string(0) "" ["lat"]=> float(49.44013773765) ["lng"]=> float(21.175804135237) } ["highlight_search"]=> bool(false) ["is_news"]=> bool(false) ["is_home_page_title"]=> bool(false) ["is_poradnik"]=> bool(false) ["is_sprzet"]=> bool(false) ["is_outwear"]=> bool(false) ["use_video"]=> bool(false) ["video"]=> string(0) "" ["show_map"]=> bool(true) ["country"]=> string(3) "POL" ["meta_key"]=> string(0) "" ["home-visible"]=> bool(false) }

key_words: Łemkowie

meta_title: W łemkowskiej krainie - Łemkowie, Kultura Łemków, Atrakcje turystyczne, Beskid Niski, Podróże, Veturo.pl

meta_keys:

meta_desc: Łemkowie tworzyli własną odrębną kulturę, na którą składają się zwyczaje i wierzenia niespotykane nigdzie indziej. Dowiedz się więcej o kulturze Łemków na veturo.pl

watermark:

interesting_places: Beskidy - atrakcje turystyczne

author: Bartosz Wrześniewski

latlng: Array

highlight_search:

is_news:

is_home_page_title:

is_poradnik:

is_sprzet:

is_outwear:

use_video:

video:

show_map: 1

Pola do umieszczenia w nagłówku

meta_title: W łemkowskiej krainie - Łemkowie, Kultura Łemków, Atrakcje turystyczne, Beskid Niski, Podróże, Veturo.pl

meta_keys:

meta_desc: Łemkowie tworzyli własną odrębną kulturę, na którą składają się zwyczaje i wierzenia niespotykane nigdzie indziej. Dowiedz się więcej o kulturze Łemków na veturo.pl

Pola do umieszczenia w treści

watermark:

watermark:

author: Bartosz Wrześniewski

meta_desc: Łemkowie tworzyli własną odrębną kulturę, na którą składają się zwyczaje i wierzenia niespotykane nigdzie indziej. Dowiedz się więcej o kulturze Łemków na veturo.pl